Carry-Ann Tjong-Ayong

Geboren op 10 februari 1941 in Paramaribo, Suriname.
Zij groeide op als middelste kind, met twee broers en twee zussen, in het grote witte doktershuis, dat haar later vaak inspireerde tot nostalgische gedichten.  

Als klein meisje ging ik op bezoek bij tante Fientje, het zwarte zusje van mijn HJGill20150315JHMfamiliedagSuriJoods (2)b1moeder. Prachtig vond ik haar met de glanzende gouden oorbellen tegen haar zachte zwarte wangen. Haar kroeshaar in kleine vlechtjes gevlochten en als zij lachte zag je een rij parelwitte tanden, met een blinkende gouden ertussen.

Haar broer oom Jopie was net zo zwart met vrolijke ogen.
Hij ging altijd naar het binnenland en bracht dan iets spannends voor ons mee.
Een apenschedeltje, felgekleurde veren van een ara, een orchideeënplantje.
En hij zat vol verhalen over de bosnegers en indianen die hij had ontmoet.
Ik wilde ook zwart zijn en alles meemaken uit mijn oerwoud.

“Waarom ben jij niet zwart?” vroeg ik mijn moeder. “En ik ook niet?”
Zij is lichtbruin en dat ben ik ook.
“Ik heb een andere vader” legde zij uit. “Een Portugese Jood”
“En jij hebt twee lichte grootvaders. Ook een Chinees”.
“Maar twee zwarte grootmoeders!” zei ik trots.

Zij zijn allebei van Ghanese afkomst. Hun voormoeders kwamen met een slavenschip naar Suriname. Maar mooiere vrouwen bestonden niet.
Zij droegen hun kleur met trots en eigenwaarde en dat droegen zij aan mij over.

Nooit heb ik Oma Carootje, de moeder van mijn vader horen zeggen, dat Zwarte Piet niet mocht. Ik kreeg op 5 december lekkers en een cadeautje van haar. En de andere kleinkinderen ook. Wij wisten dat zwart prachtig was.

Moet ik nu mijn eigen kleinkinderen laten opgroeien met het beeld dat hun vader groen of blauw moet zijn, of wit met zwarte vegen, terwijl hij zwart is met kroeshaar? Absoluut niet! Black is beautiful!
In mijn jonge jaren liep ik met een Afrokapsel in navolging van Angela Davies
en liet ik mijn haar knippen als Grace Jones.

Mijn zoon vlocht zijn haar in tientallen vlechtjes met gekleurde elastiekjes.
Zwarte Piet of niet?
Wij wel.
cat, 2017


Boeken van Carry-Ann Tjong-Ayong 

Carry-Ann Tjong-Ayong

Dichterbij, gedichtenbundel van CAT. In “Dichterbij” leren wij haar van nog dichterbij kennen. In liefdevolle portretten herdenkt zij overleden dierbaren. Zij haalt jeugdherinneringen op, maar het is zoveel meer dan ophalen.
..
Neem contact op voor meer informatie naar>>> 
St Vice Versa: +31(0)302710020, catjong_ayong@hotmail.com
De boeken zijn ook verkrijgbaar o.a. bij bol.com, of via Stichting Vice Versa. 

  1. Website: http://powemacat.com/
  2. LinkedIn: https://nl.linkedin.com/in/carry-ann-tjong-ayong-0041639
  3. WikiPedia: https://nl.wikipedia.org/wiki/Carry-Ann_Tjong-Ayong
Carry-Ann Tjong-Ayong, Joods Historisch Museum.
Carry-Ann Tjong-Ayong, Joods Historisch Museum.
Carry-Ann Tjong-Ayong

Artikel

Dichterbij – Kleine gedichten vol grote menselijkheid
Nieuwe bundel van Carry-Ann Tjong-Ayong
door Chandra van Binnendijk
Een nieuwe dichtbundel van Carry-Ann Tjong-Ayong verscheen aan het begin van dit jaar. Het is – net als haar eerdere uitgaven – een fraai klein boekje, waarin de schrijfster de lezer deelgenoot maakt van gebeurtenissen die zij heeft meegemaakt en haar gevoelens daarbij. De onderwerpen zijn uiteenlopend, variërend van jeugdherinneringen tot meer recente belevenissen. Tjong-Ayong heeft het vermogen om haar ervaringen zodanig over te brengen dat de lezer ze meebeleeft en op die manier krijgt men op de bladzijden van het bundeltje een ware caleidoscoop van gevoelens gepresenteerd. Haar gedichten zijn als het ware een persoonlijk paspoort waarmee ze de lezer toegang geeft tot haar leven. 
..
Deze vierde poëziebundel van Carry-Ann Tjong-Ayong is opgedragen aan de mensen die haar na aan het hart liggen. Velen leven niet meer – een oude schoolvriendin van lang geleden, een te jong gestorven broer en diverse andere familieleden die soms al lang geleden overleden zijn. Dit maakt de titel van het boekje nogal dubbelzinnig, en ook wel filosofisch. Want wie is veraf, en wie staat dichtbij? Geldt alleen de fysieke nabijheid als graadmeter voor wie ons nabij is? En: is de dood de enige scheidslijn tussen mensen of zouden we ons evenzeer sterk verbonden kunnen blijven voelen met dierbaren die niet meer in dit leven zijn?
Behalve haar herinneringen aan geliefden schreef Carry-Ann ook gedichten waarin ze zichzelf beschouwt. Soms is dat genadeloos zoals in ‘Mooi meisje’ (p.10) waarin zij treurt over de vergane glorie waarmee haar leeftijd haar confronteert. Of in ‘Klappen met één hand’ (p. 16) over de halfzijdige verlamming die ze overhield na een infarct. 
..
Maar het is niet allemaal kommer en kwel. In de bundel staan een paar heel grappige gedichten over doodgewone dingen als een espresso-apparaat en een aardappelschiller waar de dichter duidelijk een goede relatie mee heeft … Zo zorgt ze met haar humor voor een mooie balans in het geheel.
De gedichten van Carry-Ann Tjong-Ayong zijn niet elitair of ‘verheven’ wat vaak van poëzie gedacht wordt. “Poëzie uit het hart, onopgesmukt, eerlijk” noemt de bekende poëziekenner Geert Koefoed het werk van Carry-Ann, en hij roemt haar zuivere dichtersstem. Wij sluiten ons graag aan bij dit oordeel. Dichterbij, 2018, Carry-Ann Tjong-Ayong en Stichting Vice Versa, Utrecht, ISBN 978-90-817442-3-2.

Advertenties